Starten als zzp'er: complete checklist

Voor jezelf beginnen is vooral veel regelen: KVK, Belastingdienst, verzekeringen, administratie en een tarief dat klopt. Deze checklist zet alle stappen op een rij, van het eerste plan tot je eerste factuur.

Voorbereiding en plan

Toets je idee: wie is je klant, wat lost jouw dienst op en wie doet dit al?
Schrijf een kort ondernemingsplan — één A4 met aanbod, doelgroep en prijzen is al genoeg
Bouw een financiële buffer op voor drie tot zes maanden vaste lasten
Kies een bedrijfsnaam en check of die vrij is in het Handelsregister
Controleer of de bijpassende domeinnaam nog beschikbaar is
Check of je diploma's, vergunningen of een beroepsregistratie nodig hebt voor jouw vak

Inschrijven en officiële zaken

Schrijf je in bij de KVK (afspraak maken, identiteitsbewijs mee)
Wacht op je btw-identificatienummer van de Belastingdienst — dat komt na de KVK-inschrijving
Open een aparte zakelijke bankrekening
Registreer je domeinnaam en maak een zakelijk e-mailadres aan
Stel algemene voorwaarden op en laat ze checken (branchevereniging of jurist)
Meld je als je personeel of privacygevoelige data verwerkt bij de juiste instanties (AVG-register)

Belastingen

Zet de btw-aangifte (meestal per kwartaal) terugkerend in je agenda
Overweeg de kleineondernemersregeling (KOR) als je omzet laag blijft
Houd je uren bij voor het urencriterium — voorwaarde voor ondernemersaftrek
Check de actuele voorwaarden van zelfstandigenaftrek en startersaftrek bij de Belastingdienst
Zet dertig tot veertig procent van elke betaalde factuur apart voor de inkomstenbelasting
Vraag een voorlopige aanslag aan om een grote naheffing te voorkomen

Verzekeringen en pensioen

Vergelijk arbeidsongeschiktheidsverzekeringen (AOV) of overweeg een broodfonds
Sluit een bedrijfs- en/of beroepsaansprakelijkheidsverzekering af — voor veel opdrachten verplicht
Overweeg een zakelijke rechtsbijstandverzekering
Geef je gewijzigde inkomen door voor je zorgtoeslag en andere toeslagen
Regel zelf pensioenopbouw, bijvoorbeeld via lijfrente of banksparen

Administratie en tarief

Kies een boekhoudprogramma of een boekhouder
Maak een factuursjabloon met alle verplichte vermeldingen: KVK-nummer, btw-id, factuurnummer, datum
Bereken je uurtarief: reken vakantie, ziekte, lege uren, verzekeringen en pensioen mee
Maak sjablonen voor offertes en opdrachtbevestigingen
Spreek een betalingstermijn af en bewaak die — stuur op tijd herinneringen
Bewaar je administratie minimaal zeven jaar (wettelijke bewaarplicht)

Klanten vinden

Zet een simpele website of portfolio online met je aanbod en contactgegevens
Werk je LinkedIn-profiel bij naar je nieuwe rol als zelfstandige
Informeer je netwerk actief dat je bent gestart — de eerste opdracht komt vaak via via
Benader oud-werkgevers en oud-collega's; check wel eventuele concurrentie- of relatiebedingen
Vraag na elke geslaagde opdracht om een review of aanbeveling
Plan wekelijks vaste tijd in voor acquisitie, ook als je het druk hebt

Tip: je uurtarief is niet je oude uurloon. Als zzp'er betaal je zelf je vakantie, ziekte, verzekeringen, pensioen en lege uren tussen opdrachten. Reken daarom terug vanaf wat je netto per maand nodig hebt — voor veel starters komt dat neer op ruwweg twee tot drie keer het bruto uurloon in loondienst.

Veelgestelde vragen

Moet ik me inschrijven bij de KVK?

Ja, als je structureel diensten of producten levert met winstoogmerk, ben je ondernemer en schrijf je je in bij de Kamer van Koophandel. Na inschrijving geeft de KVK je gegevens door aan de Belastingdienst, die bepaalt of je ook voor de btw als ondernemer telt en je een btw-id toestuurt.

Hoeveel belasting betaal ik als zzp'er?

Dat hangt af van je winst en van aftrekposten zoals de zelfstandigenaftrek en mkb-winstvrijstelling, waarvan de bedragen jaarlijks wijzigen — controleer de actuele regels bij de Belastingdienst. Een veilige vuistregel: zet dertig tot veertig procent van elke betaalde factuur apart voor inkomstenbelasting en zorgpremie.

Is een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) verplicht?

Op dit moment niet, maar zonder vangnet val je bij ziekte direct terug op je spaargeld. Vraag meerdere AOV-offertes op en vergelijk ze met alternatieven zoals een broodfonds. Er zijn plannen voor een verplichte verzekering; controleer de actuele stand bij de Rijksoverheid.

Wat is het urencriterium?

Het urencriterium is het minimum aantal uren dat je per jaar aan je onderneming moet besteden om recht te hebben op ondernemersaftrek, zoals de zelfstandigenaftrek. Houd je uren vanaf dag één bij; ook acquisitie en administratie tellen mee. Controleer het actuele urenaantal bij de Belastingdienst.